
Miasto wokół wody, a nie pomimo niej – jury
konkursu „Piękny Wrocław” ogłosiło wyniki
Grand Prix 33. edycji konkursu „Piękny Wrocław” zdobył Park Krzycki.
Werdykt ogłoszono podczas piątkowej gali w Muzeum Architektury. Tym
samym dopiero po raz drugi w historii plebiscytów architektonicznych w
naszym mieście za najlepszą realizację uznano przestrzeń publiczną – w
2017 roku wygrał nadodrzański Bulwar Dunikowskiego.
W ramach 33. edycji konkursu „Piękny Wrocław” brano pod uwagę obiekty
oddane do użytku w latach 2023-2024. Wyboru dokonała siedmioosobowa
kapituła, złożona z architektów i ekspertów. Wcześniej obiekty do startu w
konkursie zgłaszali mieszkańcy, ale nominacji mogli dokonywać także członkowie
kapituły.
- Wybór inwestycji, której należy przyznać Grand Prix nie był łatwy, a obrady
miały burzliwy przebieg. Warto podkreślić, że zarówno główny zwycięzca, jak i
wiele propozycji nagrodzonych w poszczególnych kategoriach, wpisuje się w
potrzebę miasta dla ludzi. Park Krzycki odpowiada na wyzwania, które wynikają
ze zmian klimatu. Jednocześnie tworzy malowniczą kompozycję krajobrazową, w
której aktorem jest przyroda. Człowiek jej oczywiście pomógł, ale sam dopowiada
już tylko tyle, ile jest konieczne – mówi Magdalena Wankowska, przewodnicząca
kapituły konkursowej, dyrektorka Wydziału Architektury i Zabytków Urzędu
Miejskiego.
Park Krzycki – laureat Grand Prix. Woda szansą, nie
przeszkodą
Park Krzycki został oddany do użytku w marcu 2024 roku. Projekt – po
konsultacjach z mieszkańcami – realizował Zarząd Zieleni Miejskiej oraz Miejskie
Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji. Inwestycja kosztowała około 7 mln
złotych (przy udziale środków UE). Jej sercem jest system zbiorników, które
gromadzą wodę spływającą z tej części osiedla Krzyki-Partynice. – Otwarta
retencja jest najtańszym i najbardziej efektywnym sposobem radzenia sobie z
tym zadaniem. Pierwotnie miał je spełniać betonowy kolektor, który
odprowadzałby wodę bezpośrednio do Ślęzy. Mielibyśmy rurę, a mamy około 7
ha malowniczego parku. Zdecydowanie nie będzie to ostatnia tego typu błękitno-
zielona interwencja Wrocławia na obszarach, które tego wymagają – mówi
Katarzyna Szymczak-Pomianowska, dyrektorka Departamentu Zrównoważonego
Rozwoju Urzędu Miejskiego.
Potrzeba zmiany podejścia rosła wraz ze stopniowym zbliżaniem się zabudowy w
te okolice. U progu obecnej dekady bloki mieszkalne „podeszły” już pod obszar
przyszłego parku. Rosły oczekiwania społeczne, by zrewidować dotychczasowe
pomysły na zieleń w tej okolicy. - To przykład wzorcowego dialogu władz z mieszkańcami. Prezydent wsłuchał się
w ich głos. Opinie lokalnej społeczności w połączeniu z wiedzą inżynieryjną i
środowiskową dały rozwiązanie dostosowane do przyrody, topografii oraz
struktury własności. Największą zmianą jest nie tyle park, co sposób myślenia.
Woda przestaje być „problemem” do szybkiego pozbycia się, a staje się zasobem,
wokół którego można budować przestrzeń publiczną, a na koniec – po prostu
miasto – mówi Monika Pec-Święcicka, Architektka Krajobrazu Miejskiego i
zastępczyni dyrektora Zarządu Zieleni Miejskiej.
Deszczówka z osiedla w pierwszej kolejności trafia do cieku zwanego Olszówką
Krzycką, a dalej do kilku zbiorników retencyjnych – naturalnych rozlewisk na
terenie parku.
- Dopiero, kiedy te się napełnią, nadmiar wody jest przekierowany do rzeki Ślęzy.
To odpowiedź Wrocławia na szybko postępujące zmiany klimatu. Woda jest
zagospodarowywana w miejscu opadu. To chroni okolicę przed skutkami suszy.
W okresach nawalnych deszczów, system zapobiega podtopieniom – prezycuje
Tomasz Konieczny, dyrektor Centrum Nowych Technologii i Inwestycji MPWiK
S.A. we Wrocławiu.
Wokół stawów w Parku Krzyckim nasadzono zieleń i wytyczono ścieżki. Pojawiły
się też atrakcyjne elementy małej architektury, zaprojektowane w sposób
podkreślający użycie naturalnego surowca – łupanego kamienia i plecionej
wikliny na mostkach, czy grubych drewnianych belek, tworzących parkowe ławki.
Oceniano 135 inwestycji
Zasadą jest, że kapituła przyznaje nagrody w poszczególnych kategoriach, a
następnie wyłania zdobywcę Grand Prix spośród zwycięzców tych kategorii.
Siedmioosobowe jury wybierało łącznie spośród 135 obiektów w pięciu
kategoriach. Najliczniej reprezentowane były budynki mieszkalne wielorodzinne
(57), dalej – jednorodzinne (28) i obiekty użyteczności publicznej (22).
Laureaci w poszczególnych kategoriach:
I. Przestrzeń publiczna – 1. nagroda: Park Krzycki (o nim wyżej)
II. Budynek mieszkalny wielorodzinny – 1. nagroda: Nowodworska 43
Uzupełnił bardzo spójną kompozycję zabudowy przedwojennego osiedla
spółdzielni Schlesische Heimstätte, dla której projektował m.in. słynny Ernst
May. Na współczesnym inwestorze powtórzenie kształtu sąsiednich, zabytkowych
bloków, a nawet kolorystyki dachów wymuszał tu plan miejscowy i obszarowa
ochrona konserwatorska (lokalizacja na terenie zabytkowego układu
urbanistycznego osiedla Nowy Dwór). W to udało się wpleść elementy
współczesne, ale w bardzo wyważony sposób.
III. Budynek użyteczności publicznej – 1 nagroda: biurowiec WUWA Point przy Alei
Architektów 7
Za tym projektem stoi pracownia projektowa Zbigniewa Maćkowa, jedna z
najbardziej utytułowanych uczestniczek w historii konkursu „Piękny Wrocław”.
Inwestycja została doceniona za zaproponowanie architektury funkcjonalnej
(otwarty, elastyczny plan) oraz duże przywiązanie do jakości wykończenia i za
starannie opracowane otoczenie obiektu.
IV. Modernizacja obiektu historycznego – 1 nagroda: kamienice przy Szczytnickiej 29,
29a, 31
130-letnie kamienice-trojaczki przy ul. Szczytnickiej wpisują się w szerszy trend:
Wrocław prowadzi największą od zakończenia wojny akcję remontową kamienic
komunalnych, ale przybywa w naszym mieście także budynków, które
pieczołowicie odnawiają prywatni inwestorzy. Tutaj odnowa historycznego
kostiumu objęła nie tylko wykończone ceramiką elewacje, efektownie kute
ażurowe balustrady balkonów i witryny punktów usługowych na parterze.
Zadbano też o efektowne odnowienie wystroju klatek schodowych.
V. Budynek mieszkalny jednorodzinny – w tej kategorii kapituła nie przyznała nagród.
Zdecydowała się na przyznanie wyróżnień.
Odwiedź wystawę nagrodzonych prac!
Wyróżnione i nagrodzone prace od piątku można oglądać na wystawie w Muzeum
Architektury. Potrwa ona do 31 maja. – Jako przedstawiciel gospodarza,
serdecznie zapraszam Wrocławian i Wrocławianki. Wszyscy mają prawo udziału w
dyskusji o tym, jaka powinna być architektura. Bez tego nie mielibyśmy szans na
wnioski w szerszej skali – jakiego my chcemy miasta – mówi Michał Duda,
członek komisji konkursowej i dyrektor Muzeum Architektury.
